Động Ngườm Ngao: “Hang Hổ” ẩn mình giữa núi rừng Trùng Khánh
Nhắc đến du lịch Cao Bằng, nhiều người nghĩ ngay tới thác Bản Giốc. Cách thác chỉ vài cây số có một hang động ít ồn ào hơn nhưng đủ sức khiến du khách bất ngờ: động Ngườm Ngao. Đây là một trong những hang động đá vôi đẹp nhất vùng Đông Bắc, phù hợp cho những ai muốn ghép thêm một điểm đến thú vị vào hành trình khám phá miền non nước biên cương.
Động Ngườm Ngao ở đâu?
Động nằm ở bản Gun, xã Đàm Thủy, huyện Trùng Khánh, tỉnh Cao Bằng (địa danh cấp huyện có thể đã thay đổi sau đợt sắp xếp đơn vị hành chính năm 2025, nhưng tên điểm đến vẫn giữ nguyên). Hang chỉ cách thác Bản Giốc khoảng 3 km, nên phần lớn du khách ghé thăm cả hai điểm trong cùng một buổi.
Khu vực này còn nằm trong Công viên địa chất toàn cầu UNESCO Non nước Cao Bằng, vì vậy cảnh quan quanh hang mang đậm nét karst đặc trưng: núi đá vôi nhấp nhô, ruộng lúa xanh mướt và những bản làng người Tày yên bình.
Ý nghĩa cái tên “Ngườm Ngao” và những truyền thuyết
Trong tiếng Tày, “Ngườm” nghĩa là hang, còn “Ngao” nghĩa là hổ, ghép lại thành “Hang Hổ”. Về nguồn gốc cái tên có hai cách giải thích được người dân truyền lại:
- Theo truyền thuyết, xưa kia có nhiều hổ dữ sinh sống trong hang.
- Một cách giải thích khác cho rằng tiếng dòng suối chảy trong hang nghe giống tiếng hổ gầm.
Hang còn được gọi là “động Gió”, vì dòng suối ngầm bên trong chảy rất xiết, tạo ra luồng gió và tiếng vọng lớn trong lòng núi.
Lịch sử phát hiện và quy mô hang động
- Năm hình thành: Theo nghiên cứu khoa học, đây là hang karst hình thành gần 300 triệu năm trước.
- Năm phát hiện và khai thác: Hang được phát hiện năm 1921, khảo sát năm 1995 và mở cửa đón khách từ năm 1996.
- Chiều dài: Hang dài 2.144 m, có 3 cửa chính là Ngườm Lồm, Ngườm Ngao và Bản Thuôn.
- Phần mở cửa tham quan: Hiện chỉ khoảng 900 m được khai thác cho khách tham quan, đã có lối đi bê tông và hệ thống đèn chiếu sáng.
Bên trong động Ngườm Ngao có gì đẹp?
Thạch nhũ đa sắc, khác biệt so với nhiều hang khác
Điểm làm nên tên tuổi của Ngườm Ngao là hệ thống thạch nhũ dày đặc. Màu sắc nhũ đá ở đây khá khác biệt so với các hang động khác, do canxi trong đá lẫn nhiều tạp chất. Dưới ánh đèn, các khối đá ánh lên sắc vàng, trắng, nâu, xám tạo cảm giác như lạc vào một cung điện ngầm.
Những hình thù đá sống động
Dọc lối đi, du khách sẽ bắt gặp nhũ đá mang nhiều hình dáng gợi liên tưởng: có khối giống hình người, cây rừng, con vật, nàng tiên chải tóc hay búp sen. Một số cụm nổi bật thường được hướng dẫn viên giới thiệu như chùm đèn đá rủ từ trần hang, “ruộng bậc thang” bằng đá vôi, cây đá và các cột nhũ nối liền trần với nền hang. Hãy để ý quan sát và tự tưởng tượng, vì mỗi góc nhìn lại cho ra một hình ảnh khác.
Không gian hang biến đổi liên tục
Trần hang lúc khép lúc mở, tạo nhiều bất ngờ cho du khách. Có đoạn lối đi hẹp phải cúi người, ngay sau đó lại mở ra những khoang rộng, trần cao vút. Chính nhịp thay đổi này khiến hành trình gần 1 km trong hang không hề nhàm chán.
Hiện tượng ánh sáng đặc biệt
Theo một số tài liệu, hang có một khe mở lên mặt đất với hướng đặc biệt đến mức chỉ vào khoảng 14h ngày 22/4 hằng năm, tia nắng mới chiếu được vào hang, tạo thành ba luồng sáng trong vài phút. Nếu lịch trình trùng thời điểm này, đây là cơ hội hiếm có.
Giá vé và giờ mở cửa động Ngườm Ngao
- Giờ mở cửa: khoảng 7h30 đến 17h hằng ngày.
- Giá vé: dao động từ 45.000 đến 200.000 đồng, tùy loại vé (vé tham quan tuyến cơ bản hoặc tuyến khám phá dài hơn).
Giá vé và giờ mở cửa có thể thay đổi theo thời điểm, nên kiểm tra lại tại quầy vé hoặc qua đơn vị lữ hành trước khi đi.
Đường đi đến động Ngườm Ngao
Từ Hà Nội lên Cao Bằng: Có thể đi xe khách giường nằm (khoảng 7–8 tiếng), xe limousine hoặc tự lái ô tô, xe máy theo QL3.
Từ trung tâm Cao Bằng đến hang: Lộ trình phổ biến là TP Cao Bằng – đèo Mã Phục – đèo Khau Liêu – thị trấn Trùng Khánh – động Ngườm Ngao. Quãng đường khoảng 85–90 km, mất chừng 2–2,5 tiếng. Đường đã trải nhựa, đèo dốc nhưng cảnh đẹp, rất đáng để dừng chụp ảnh.
Từ bãi xe, du khách đi bộ một đoạn ngắn qua cánh đồng lúa của bản Gun để tới cửa hang. Phần lớn du khách chọn đi vào từ cửa Ngườm Lồm và đi ra ở cửa Ngườm Ngao.
Thời điểm lý tưởng để tham quan
- Tháng 8 – 10: Mùa lúa chín vàng quanh bản Gun, thác Bản Giốc nhiều nước nhất. Đây là thời điểm đẹp nhất để ghép tour hai điểm.
- Tháng 11 – 12: Hoa tam giác mạch nở ở nhiều vùng Cao Bằng, thời tiết khô ráo.
- Mùa đông: Trời lạnh nhưng bên trong hang vẫn dễ chịu, vì nhiệt độ trong hang dao động 18–25°C, mát vào mùa hè và ấm vào mùa đông.
Mùa mưa lớn (tháng 6 – 7) nên theo dõi thời tiết, vì đường đèo có thể trơn và một số đoạn trong hang ẩm ướt hơn.
Kinh nghiệm tham quan động Ngườm Ngao
- Mang giày đế bám tốt: Lối đi bê tông nhưng có đoạn ẩm, trơn và lên xuống bậc thang.
- Dành 1–1,5 tiếng cho hang: Đủ thời gian đi hết tuyến và chụp ảnh thong thả.
- Không chạm vào thạch nhũ: Nhũ đá hình thành qua hàng nghìn năm, dầu từ tay người có thể làm chúng ngừng phát triển và đổi màu.
- Chụp ảnh trong hang: Ánh sáng yếu, nên dùng chế độ chụp đêm hoặc giữ máy thật chắc. Hạn chế dùng đèn flash chiếu thẳng vào nhũ đá.
- Mang theo áo khoác mỏng: Chênh lệch nhiệt độ giữa ngoài trời và trong hang khá rõ vào mùa hè.
- Đi sớm: Buổi sáng ít đoàn khách, không gian yên tĩnh hơn. Sau đó có thể đi tiếp thác Bản Giốc vào buổi trưa, khi nắng lên đẹp nhất.
- Mua đặc sản tại bản: Hạt dẻ Trùng Khánh, bánh khảo, lạp sườn hun khói là những món quà mang về được nhiều người ưa chuộng.
Gợi ý lịch trình kết hợp quanh động Ngườm Ngao
Một ngày tại Trùng Khánh có thể sắp xếp như sau:
- Sáng: Tham quan động Ngườm Ngao.
- Trưa: Ngắm thác Bản Giốc, đi bè tre ra sát chân thác.
- Chiều: Viếng chùa Phật Tích Trúc Lâm Bản Giốc trên đồi nhìn xuống thác, ghé làng đá Khuổi Ky hơn 400 năm tuổi.
Nếu có thêm thời gian, hành trình nên mở rộng sang hồ Thang Hen, đèo Mã Phục hay khu di tích Pác Bó. Tham khảo trọn bộ lịch trình du lịch Cao Bằng 3 ngày 2 đêm và danh sách khách sạn, homestay đẹp ở Cao Bằng để chuẩn bị chu đáo hơn.
Lời kết
Động Ngườm Ngao không quá rộng lớn như các hang động nổi tiếng ở Quảng Bình, nhưng lại có nét riêng: thạch nhũ đa sắc, truyền thuyết “Hang Hổ” đầy bí ẩn và khung cảnh bản làng người Tày thanh bình ngay bên ngoài. Khi đã đến thác Bản Giốc, đừng bỏ qua điểm dừng chỉ cách vài cây số này. Đây là mảnh ghép giúp chuyến đi Cao Bằng trọn vẹn hơn.
